ΚΕΙΜΕΝΟ – ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ:
ΦΟΡΗΣ ΠΕΤΑΛΙΔΗΣ
Με τη συμμετοχή χιλιάδων χορευτών και θεατών από κάθε γωνιά της Ελλάδας, η Παμποντιακή Ομοσπονδία Ελλάδος πραγματοποίησε φέτος με απόλυτη επιτυχία, το 17ο Πανελλαδικό Φεστιβάλ Ποντιακών Χορών, το απόγευμα του Σαββάτου 25 Νοεμβρίου 2023 στο Κλειστό Γυμναστήριο Σ.Ε.Φ.Α.Α. στην πανεπιστημιούπολη του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης, το οποίο ήταν αφιερωμένο στη Συνθήκη της Λωζάνης.
Οι 1.700 χορευτές, οι χοροδιδάσκαλοι, οι μουσικοί, οι οργανοπαίκτες και όλοι οι συντελεστές από τις πέντε περιφέρειες των σωματείων μελών που ανήκουν στην μεγάλη οικογένεια της ομοσπονδίας ένωσαν τις δυνάμεις τους, την αγάπη τους για την παράδοση, το αίσθημα προσφοράς, το μεράκι τους σε έναν κύκλο που πλημμύρισε από αισιοδοξία, λάμψη και υπερηφάνεια.
Μουσική Συναυλία
Πριν την έναρξη του 17ου Πανελλαδικού Φεστιβάλ Ποντιακών Χορών, μουσικοί από τον Έβρο και την Ροδόπη, τραγουδούσαν ποντιακά τραγούδια, καλωσορίζοντας τους θεατές, μέχρις ότου αρχίσει το Φεστιβάλ.
Οι καλλιτέχνες από την ακριτική Θράκη άνοιξαν την αυλαία της μεγάλης γιορτής της Ομοσπονδίας οι οποίοι παρέσυραν τους θεατές σε ένα μουσικό ταξίδι μέσα από τις μελωδίες των μουσικών οργάνων του Πόντου.
Μουσικοί Έβρου: Τραγούδι: Χάρης Κεφαλίδης, Μιχάλης Μυλοθρίδης, Ιωάννης Τσαρσιταλίδης. Λύρα: Γιώργος Κουμουλίδης, Μιχάλης Μυλοθρίδης, Παναγιώτης Σιδηρόπουλος. Αγγείον – χειλιαύλιν: Ιορδάνης Σπυρίδης. Νταούλι: Μαρία Κουντουδάκη, Ηλίας Στεφανίδης, Χρήστος Τσεπνίδης.
Μουσικοί Ροδόπης: Τραγούδι: Παντελής Δημόπουλος, Στέλιος Ταϊρίδης, Γιάννης Τσακλίδης, Ανέστης Χαριτίδης. Λύρα: Βαγγέλης Γιαννακόπουλος, Κωνσταντίνος Καλλιανίδης, Σταύρος Προσαλέντης, Κωνσταντίνος Σαπρανίδης, Παναγιώτης Στεφανίδης. Νταούλι: Βασίλης Αλεξίου, Λάζαρος Ελευθεριάδης, Νίκος Παπαδόπουλος.
Η παρουσιάστρια Νατάσσα Βαφειάδου
Την εκδήλωση άνοιξε η παρουσιάστρια του φεστιβάλ Νατάσσα Βαφειάδου, δημοσιογράφος – εκδότης, η οποία καλωσόρισε τους συμμετέχοντες νέες και νέους που συμμετείχαν στο φεστιβάλ.
Αμέσως μετά έγινε η είσοδος των εκατοντάδων λαβάρων των ποντιακών σωματείων μελών της Παμποντιακής Ομοσπονδίας Ελλάδος.
Στη συνέχεια έγινε η είσοδος χιλιάδων χορευτριών και χορευτών από τους πέντε Συνδέσμους Ποντιακών Σωματείων της Παμποντιακής Ομοσπονδίας Ελλάδος με τον παμποντιακό χορό Ομάλ.
Ακολούθως η παρουσιάστρια Νατάσσα Βαφειάδου, κάλεσε τους εκπροσώπους για να απευθύνουν χαιρετισμό.
Ο Πατέρας Γρηγόριος
Ακολούθησαν οι χαιρετισμοί από τους, πανοσιολογιώτατο πατέρα Γρηγόριο, εκπρόσωπο του Σεβασμιότατου Μητροπολίτη Μαρώνειας και Κομοτηνής Παντελεήμονα, ο οποίος μετέφερε τον χαιρετισμό του Μητροπολίτη και τόνισε τη σημασία που έχει για την Ροδόπη που το φεστιβάλ γίνεται στην ακριτική Θράκη.
Η Ζωή Κοσμίδου
Ακολούθησε ο χαιρετισμός της εκπροσώπου της Περιφέρειας Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης, πρώην εκτελεστικής γραμματέας Ζωή Κοσμίδου, η οποία ανέφερε πως από την πρώτη στιγμή η Περιφέρεια αγκάλιασε το Πανελλαδικό Φεστιβάλ Ποντιακών Χορών, γιατί είναι ένα μεγάλο γεγονός για την ποντιακή νεολαία και τον ποντιακό ελληνισμό.
Επίσης χαιρετισμό απηύθυναν ο Δήμαρχος Κομοτηνής Ιωάννης Γκαράνης, ο Πρόεδρος της Παμποντιακής Ομοσπονδίας Ελλάδος Γεώργιος Βαρυθυμιάδης, ο επίτιμος Πρόεδρο της ΠΟΕ ομότιμος καθηγητής Ιατρικής του ΑΠΘ Γεώργιος Παρχαρίδης, ο πρόεδρος της Συντονιστικής Επιτροπής Νεολαίας της ΠΟΕ Γεώργιος Χατζηκυριακίδης και η Πρόεδρος του Συνδέσμου Ποντιακών Σωματείων Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης της ΠΟΕ Αθηνά Νακούση.
Ο Γιώργος Βαρυθυμιάδης
Στην ομιλία του ο Πρόεδρος της ΠΟΕ Γεώργιος Βαρυθυμιάδης αφού καλωσόρισε τους εκπροσώπους των αρχών τόνισε. Εκ μέρους του Διοικητικού Συμβουλίου της Ομοσπονδίας μας, των πέντε περιφερειών και των 470 πρωτοβάθμιων σωματείων, των δεκάδων χιλιάδων μελών και φίλων και των χιλιάδων χορευτών, που θα κατακλύσουν σε λίγο τον αγωνιστικό χώρο, σας καλωσορίζω απόψε στην φιλόξενη πόλη της Κομοτηνής. Εδώ, όπου η καρδιά του ποντιακού ελληνισμού χτυπά δυνατά.
Στο 17ο Πανελλαδικό Φεστιβάλ Ποντιακών Χορών της Παμποντιακής Ομοσπονδίας Ελλάδος. Μία από τις πλέον δημοφιλείς εκδηλώσεις που διοργανώνει η Ομοσπονδία μας με μεγάλη επιτυχία από το 2005. Ο θεσμός που αγκαλιάστηκε με αγάπη απ' όλους τους συμπατριώτες μας, υποδέχεται την ποντιακή νεολαία και όχι μόνο, σε μια γιορτή ρυθμών, χορών, μουσικής και τραγουδιών, που τιμά με τον καλύτερο δυνατό τρόπο την πλούσια πολιτιστική μας κληρονομιά.
Φέτος, το Πανελλαδικό Φεστιβάλ Ποντιακών Χορών είναι αφιερωμένο στα 100 χρόνια από την υπογραφή της Συνθήκης της Λωζάνης. Η εν λόγω Συνθήκη μπορεί σε γενικές γραμμές να ισορρόπησε αποτελεσματικά τις αντικρουόμενες δυνάμεις, αλλά κατέστρεψε τις ζωές εκατομμυρίων ανθρώπων, και τους οδήγησε στην προσφυγιά με νέες απώλειες ζωών.
Ο Ελληνισμός του Πόντου και της Μικράς Ασίας που εγκαταστάθηκε στα ελληνικά εδάφη, αναγεννήθηκε από τις στάχτες του, πρόκοψε και άνθισε, μεταλαμπάδεψε τον πολιτισμό που δημιούργησαν στα πατρογονικά εδάφη οι πρόγονοί του και συνετέλεσε τα μέγιστα στην ανάπτυξη της νέας πατρίδας μας. Ιδιαίτερα στη Βόρεια Ελλάδα, η παρουσία νέου αίματος με ισχυρά ελληνικά χαρακτηριστικά, ήταν ο καθοριστικός παράγοντας για την ισχυροποίηση και πλήρη εδραίωση της ελληνικότητας της Μακεδονίας και της Θράκης.
Η πολιτεία οφείλει να αναγνωρίσει τη συμβολή των προσφύγων στη δημιουργία και ανάπτυξη του σύγχρονου ελληνικού κράτους και ο καλύτερος τρόπος να το πράξει, είναι να συνδράμει καθοριστικά στην υπόθεση της Διεθνοποίησης της Γενοκτονίας των Ελλήνων του Πόντου και της Μικράς Ασίας.
Για μας, τους απογόνους όσων δε γενοκτονήθηκαν, το κομμάτι της ηθικής και ιστορικής δικαίωσης των προγόνων μας, παραμένει ανοικτή πληγή, που απαιτεί επούλωση.
Και απ' αυτό το βήμα, διατρανώνουμε για μία ακόμη φορά την απόφασή μας, να αγωνιστούμε μέχρι την τελική δικαίωση, μαζί με τους εκπροσώπους των Αρμενίων και των Ασσυρίων, για την Αναγνώριση του εγκλήματος της Γενοκτονίας από τη διεθνή κοινότητα.
Η νεολαία μας είναι αυτή που βρίσκεται πάντα αρωγός και πρωτοπόρος στις δράσεις της Ομοσπονδίας μας και εμείς με τη σειρά μας, στηρίζουμε και ενισχύουμε τις προσπάθειες και τις πρωτοβουλίες της. Κορυφαία στιγμή ανταμώματος, χαράς και εορταστικής διάθεσης της νεολαίας μας, αποτελεί το ετήσιο Φεστιβάλ της Π.Ο.Ε.
Σήμερα, το 17ο Πανελλαδικό Φεστιβάλ Ποντιακών Χορών ανοίγει τις πύλες του για να υποδεχτεί το μέλλον και την ελπίδα του λαού μας, τη νεολαία μας, τους συνεχιστές της παράδοσης του Πόντου. Συρρέουν εδώ από κάθε άκρη της Ελλάδας, ακόμη και από την Κρήτη, τη Ρόδο, την Κω, την Κέρκυρα, επιβεβαιώνοντας τη σημασία και την αξία του γεγονότος.
Πολλές είναι οι παράλληλες εκδηλώσεις που χρωματίζουν τη μεγάλη γιορτή της Ομοσπονδίας μας, προσδίδοντας μία νότα ζωντάνιας σε όλους όσους επισκέπτονται αυτές τις μέρες την πόλη της Κομοτηνής. Επικροτούμε αυτές τις προσπάθειες των συλλόγων μας και ευχαριστούμε τα μέλη και τους φίλους μας, που εργάστηκαν και μόχθησαν πολλές ημέρες για τις τόσο ενδιαφέρουσες δράσεις.
Ιδιαίτερες ευχαριστίες και στους δεκάδες εθελοντές, μέλη και φίλους των σωματείων μας, που έκαναν το όραμα πραγματικότητα για να το απολαύσουμε όλοι εμείς.
Ευχαριστούμε από καρδιάς όλους τους συντελεστές του 17ου Πανελλαδικού Φεστιβάλ Ποντιακών Χορών: Τον Σ.Πο.Σ. Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης. Τους προέδρους και τα μέλη των διοικήσεων. Τον Περιφερειάρχη Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης κ. Χρήστο Μέτιο. Τον Δήμαρχο Κομοτηνής κ.Ιωάννη Γκαράνη. Το Livemedia ιδιαιτέρως τον κ. Στάθη Παρχαρίδη. Τον Εύξεινο Πόντο και ιδιαιτέρως τον κ. Φόρη Πεταλίδη. Το Τραπεζούντα.gr. Το Ράδιο Ακρίτες. Την ΕΡΤ Κομοτηνής. Τον Συντονιστή Ασφαλιστικών Πρακτόρων κ. Δημοσθένη Δημητριάδη.
Όλους τους εθελοντές που συνέβαλαν στην διεκπεραίωση και ομαλή διεξαγωγή του φεστιβάλ. Τα πρωτοβάθμια Σωματεία του νομού για την πολύτιμη προσφορά τους. Όλους τους μουσικούς που συμμετέχουν αφιλοκερδώς με τις αποστολές. Τους προέδρους όλων των Σωματείων μας. Τους συντονιστές χοροδιδασκάλους όλων των Σ.ΠΟ.Σ. Όλους τους χορευτές και τις χορεύτριες των πρωτοβάθμιων Σωματίων μας, που ταξίδεψαν απ’ όλα τα σημεία της Ελλάδος με προσωπικά τους έξοδα.
Την κα. Χρύσα Μαυρίδου για την πολύτιμη βοήθεια και εμπειρία της στο φεστιβάλ. Τον κ. Γρηγόρη Κεσαπίδη για την μεγάλη προσφορά του, για την υλοποίηση του φεστιβάλ. Την Π.Ε.Ν. Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης με συντονίστρια την κα. Στέλλα Χατζημιχαηλίδου και όλο το Δ.Σ.
Τον κ. Παύλο Γαλεγαλίδη Πρόεδρο Σ.ΠΟ.Σ. Νομού Θεσσαλονίκης. Τον κ. Ευστάθιο Κατσίδη Πρόεδρο Σ.ΠΟ.Σ. Κεντρικής Μακεδονίας και Θεσσαλίας. Τον κ. Πολύκαρπο Σαββίδη Πρόεδρο Σ.ΠΟ.Σ. Δυτικής Μακεδονίας και Ηπείρου. Τον κ. Χρίστο Δημόπουλο Πρόεδρο Σ.ΠΟ.Σ. Νοτίου Ελλάδος και Νήσων. Την κα. Αθηνά Νακούση Πρόεδρο Σ.ΠΟ.Σ. Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης, την οικοδέσποινα του φετινού φεστιβάλ. Όλο το Δ.Σ. και ιδιαίτερα την Γ.Γ. κα. Αθηνά Σωτηριάδου.
Τέλος και όλους εσάς που αγκαλιάσατε το φετινό φεστιβάλ μας. Χωρίς εσάς δε θα υπήρχε νόημα σε όλο αυτό που κάνουμε.
Ο Δήμαρχος Κομοτηνής Ιωάννης Γκαράνης
Στον χαιρετισμό του ο δήμαρχος Κομοτηνής Ιωάννης Γκαράνης, ανέφερε. Πόντιες και πόντιοι. Συνέλληνες. Η πόλη της Κομοτηνής σας καλωσορίζει και σας υποδέχεται με μεγάλη χαρά. Σας υποδεχόμαστε στο δέκατο έβδομο χορευτικό αντάμωμα του Ποντιακού ελληνισμού της χώρας, που για δεύτερη φορά πραγματοποιείται στον τόπο μας. Ως δημοτική αρχή Κομοτηνής στηρίξαμε με όλες μας τις δυνάμεις τη διοργάνωση αυτή. Γιατί - είναι ξεχωριστή τιμή για τον τόπο μας η πραγματοποίηση ενός τόσο σπουδαίου Φεστιβάλ.
Ενός φεστιβάλ, που αποδεικνύει έμπρακτα ότι οι Πόντιοι διαφυλάττουν τα σπουδαία της φυλής τους και του ελληνισμού με τρόπο μοναδικό. Κάνουν πράξη καθημερινής ζωής τα ήθη, τα έθιμα, τις παραδόσεις αιώνων. Όλα αυτά που κράτησαν τη φυλή ζωντανή. Και δόμησαν την πολιτιστική μας φυσιογνωμία.
Απόψε, μέσα στα βήματα και στον παλμό των χορευτών θα ανταμώσουμε με την ψυχή του ελληνισμού. Που πορεύεται δυνατή μέσα στους αιώνες και μάχεται για τα ιδανικά της εθνικής μας ταυτότητας και της ελευθερίας. Εκατό χρόνια μετά τον ξεριζωμό και το ρίζωμα στη Μητέρα Πατρίδα, είμαστε όλες και όλοι εδώ. Για να ξαναθυμηθούμε και να διατρανώσουμε με πίστη την εθνική μας περηφάνια.
Θέλω να συγχαρώ από τα βάθη της καρδιάς μου την Παμποντιακή Ομοσπονδία Ελλάδος, τον Πρόεδρό της και τα μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου για την αποψινή διοργάνωση. Αλλά και το ΣΠΟΣ της Περιφέρειάς μας, την Πρόεδρό του και τα μέλη του Διοικητικού του Συμβουλίου για την οργανωτική συμβολή τους στην άψογη πραγματοποίηση του Φεστιβάλ.
Η συγκίνησή μου, βέβαια, ως Δημάρχου Κομοτηνής είναι ακόμη πιο έντονη απόψε, γιατί το Φεστιβάλ τιμάει τον Τριλόουαρ. Τον Αυστραλό Ύπατο Αρμοστή της Κοινωνίας των Εθνών, που συνέβαλλε καθοριστικά στην αποκατάσταση προσφύγων στον τόπο μας και οικοδόμησε και το Θρυλόριο. Τον οικισμό εκείνον του Δήμου Κομοτηνής, που περιφρουρεί στον μέγιστο βαθμό την ποντιακή του ταυτότητα. Ας συναντήσει, λοιπόν, η μνήμη τη μουσική και τον χορό, κι ας ξεκινήσει το Φεστιβάλ μας! Σας ευχαριστώ θερμά!
Ο Γιώργος Παρχαρίδης
Στο σύντομο χαιρετισμό του ο Γιώργος Παρχαρίδης, επίτιμος πρόεδρος της ΠΟΕ, ομότιμος καθηγητής Ιατρικής του ΑΠΘ, ανέφερε ότι το φεστιβάλ, αυτή η μεγάλη γιορτή της νεολαίας των ποντιακών σωματείων της ΠΟΕ, που διασχίζουν χιλιάδες χιλιόμετρα από όλη την Ελλάδα είναι η κορυφαία στιγμή αντάμωσης των νέων, με τον πολιτισμό των Ελλήνων του Πόντου, όπως μας τον έφεραν οι πρόγονοί μας ξεριζωμένοι από τις αλησμόνητες πατρίδες. Και το γεγονός που κάθε χρόνο γίνεται σε διαφορετική περιφέρεια της χώρας, είναι δείγμα αποκέντρωσης που η ΠΟΕ την κάνει πράξη από την ίδρυσή της.
Ο Γιώργος Χατζηκυριακίδης
Στο χαιρετισμό του ο πρόεδρος της Συντονιστικής Επιτροπής Νεολαίας της ΠΟΕ Γεώργιος Χατζηκυριακίδης επισήμανε. Αξιότιμοι καλεσμένοι. Σεβαστοί πατέρες. Εκπρόσωποι των τοπικών και περιφερειακών αρχών.
Εκ μέρους της Συντονιστικής Επιτροπής Νεολαίας της Παμποντιακής Ομοσπονδίας Ελλάδος θα ήθελα να σας καλωσορίσω και εγώ με την σειρά μου, στο 17ο Πανελλαδικό Φεστιβάλ Ποντιακών χορών της Ομοσπονδίας μας, το οποίο φιλοξενείται στην πόλη της Κομοτηνής.
Την φετινή διοργάνωση, έχει αναλάβει ο Σύνδεσμος Ποντιακών Σωματείων Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης, τον οποίο ευχαριστούμε και συγχαίρουμε, καθότι παρά τις εξαιρετικά δύσκολες συνθήκες που επικράτησαν λόγω των πυρκαγιών πριν λίγους μήνες, κατάφερε να φέρει εις πέρας αρτια το εγχείρημα αυτό.
Θερμά συγχαρητήρια αρμόζουν όμως στους εθελοντές, όπως και στους χορευτές, τους συνόδους των αποστολών και όσους βρίσκονται εδώ ως θεατές. Ανθρώπους, δηλαδή, που συνέρρευσαν εδώ από όλα τα μέρη της Ελλάδας. Ανθρώπους, που στα μέρη τους, και με τα σωματεία τους, δίνουν τους δικούς τους αγώνες, αντιμετωπίζουν τις δικές τους δυσκολίες, έρχονται αντιμέτωποι με τις δικές τους προσωπικές και συλλογικές προσκλήσεις, και προσφέρουν με τον δικό τους τρόπο από την οπτική τους, και με τα δικά τους μέσα, στο πλούσιο αυτό μωσαϊκό, που συνθέτει την ποντιακή ταυτότητα.
Στόχος της νεολαίας και γνώμονας κατά τον σχεδιασμό των δράσεων μας αποτελεί η ανάδειξη όλων των πτυχών του μωσαϊκού αυτού, ώστε να αναδειχθούν και διατηρηθούν όλες αυτές οι πλευρές, είτε πρόκειται για την ιστορία μας, είτε για την λαογραφία μας.
Η ύπαρξη τόσων ανθρώπων εδώ, μας δίνει ώθηση να συνεχίσουμε να αγωνιζόμαστε, να θεωρούμε δεδομένη την παρουσία όλων σας και όλων μας σε όλες τις δράσεις της Ομοσπονδίας μας, με αποκορύφωμα τις Κεντρικές εκδηλώσεις για τη 19η Μαίου, σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη.
Κάθε μία πτυχή της ταυτότητας μας δημιουργεί, καθορίζει και συμβάλλει στην διαμόρφωση της άλλης.
Σήμερα, αφενός βρισκόμαστε εδώ για να προβάλουμε ένα σπουδαίο κομμάτι της Ποντιακής λαογραφίας, την μουσική και τον χορό και αφετέρου τιμούμε εκείνους που ήρθαν και μετέφεραν ασβέστη της ιδέα του Ποντιακού ελληνισμού. Τιμούμε και μνημονεύουμε όμως και εκείνους που δεν κατάφεραν να φτάσουν στην μητέρα Ελλάδα.
Ο Πόντος δεν είναι μουσειακό αντικείμενο. Ο Πόντος έχει ζώσα φύση. Έχει υπόσταση. Σάρκα και Οστά. Ο Πόντος είναι εκείνοι που δεν πρόλαβαν να έρθουν, εκείνοι που ήρθαν και νοητά τον έφεραν μαζί τους, και εμείς.
Εμείς που είμαστε σήμερα εδώ, είμαστε οι ίδιοι που καθημερινά αγωνιζόμαστε και θα αγωνιζόμαστε για την αναγνώριση της Γενοκτονίας, καθώς μόνο αυτή θα σημάνει την ανάκτηση της ταυτότητας μας.
Ως Νεολαία, δεσμευόμαστε να χρησιμοποιήσουμε όλα τα μέσα που έχουμε στην διάθεσή μας για να συνεχίσουμε να μεταφέρουμε φλόγα και όχι στάχτη, βιώματα και όχι απλά αναμνήσεις. Σας ευχαριστώ πολύ.
Η Αθηνά Νακούση
Στο χαιρετισμό της η Πρόεδρος του Συνδέσμου Ποντιακών Σωματείων Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης Αθηνά Νακούση ανέφερε. Εκπρόσωπε του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου Μαρωνείας και Κομοτηνής κ.κ Παντελεήμονος, Πανοσιολογιώτατο Πατέρα Γρηγόριο. Εκπρόσωπε της Περιφέρειας Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης. Δήμαρχε Κομοτηνής, κύριε Ιωάννη Γκαράνη. Επίτιμε Πρόεδρε της Παμποντιακής Ομοσπονδίας Ελλάδος Κύριε Γεώργιε Παρχαρίδη. Πρόεδρε της Παμποντιακής Ομοσπονδίας Ελλάδος Κύριε Γεώργιε Βαρυθυμιάδη.
Πόντιες και Πόντιοι της Ελλάδος. Ο Σύνδεσμος Ποντιακών Σωματείων Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης σας καλωσορίζει στην βροχερή μα πάντα όμορφη πόλη της Κομοτηνής. Σήμερα, η καρδιά του Πόντου χτυπά στην Πρωτεύουσα της Θράκης, χτυπά στην πόλη της Κομοτηνής, χτυπά εδώ που η καρδιά των Ποντίων ακόμα και τώρα μετά από 100 χρόνια από την Συνθήκη της Λωζάνης μας βρίσκει με τις μνήμες ζωντανές κάθε λεπτού, κάθε ημέρας που οι πρόγονοί μας εγκατέλειψαν και άφησαν τις εστίες τους για μια νέα αρχή, σε έναν νέο κόσμο, σε μια νέα γη.
Σήμερα χτυπά στην Κομοτηνή η δύναμη του χορού του Πόντου, χτυπά η ψυχή που ενώνοντας τα χέρια ο καθένας από εμάς , δίνει την δύναμη στην πατρογονική μας γη, για να σείεται και να γνωρίζει ότι αν και ξεριζωμένοι από εκεί, υπάρχουμε και πάντα θα υπάρχουμε.
Σήμερα ο Πόντος ζει ανάμεσά μας, σήμερα ο Πόντος μιλά μέσα από τα βήματα και το ρυθμό της Ποντιακής λύρας. Σήμερα η Θράκη δίνει την δύναμη στην γη μας, έτσι ώστε όλοι μαζί να επιστρέψουμε στο μέλλον στην μάνα γη, νικητές των διωγμών και του ξεριζωμού μας.
Ας δώσουμε λοιπόν σήμερα αυτή την ενότητα την οποία οι πρόγονοι μας την είχαν και έμειναν ενωμένοι σε κάθε ημέρα, σε κάθε κακουχία, φέρνοντας σε εμάς την παράδοση μας, τα ήθη και τα έθιμα μας, τα οποία μέχρι και τώρα μας βρίσκουν τον έναν δίπλα στον άλλον.
Στην μάνα του Πόντου προστρέχω και αυτή την στιγμή όπως τότε στην Παναγία Σουμελά και ζητώ να μας χαρίζει την δύναμη και την υπομονή του τότε για τις ημέρες που σήμερα εμείς περνάμε, με νέους ξεριζωμούς και διωγμούς των ανθρώπων μας, αλλά και των παραδόσεων μας.
Προστρέχω σε αυτήν και ζητώ να στέκεται δίπλα μας και να μας θυμίζει το Όρος Μελά, το όρος το δικό μας και των προγόνων μας.
Ευχαριστώ από καρδιάς την Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης, τον Δήμο Κομοτηνής, το Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης και την Σχολή Επιστημών, Φυσικής Αγωγής και Αθλητισμού και την κοσμήτορα κα Ελένη Δούδα για την παραχώρηση του Κλειστού Πανεπιστημιακού γυμναστηρίου. Τον Δήμο Δράμας για την παραχώρηση του τάπητα. Τον κο Αντώνη Γραβάνη και το Βιοτεχνικό και Επαγγελματικό Επιμελητήριο Ροδόπης, τον Πέτρο Ζωγράφου, τον επιχειρηματία Νίκο Ευκαρπίδη, την Ποτοποιία Οινοποιία Θράκης και την 2k Project, τον Δημοσθένη Δημητριάδη Συντονιστή Ασφαλιστικών Πρακτόρων, καθώς και όλους τους επιχειρηματίες της Ροδόπης που συνέβαλαν με τον δικό τους μοναδικό τρόπο. Την εταιρεία LIVEMEDIA η οποία μετέδωσε ζωντανά το Φεστιβάλ σε χιλιάδες θεατές, αλλά και όλους τους χορηγούς επικοινωνίας που μεταδίδουν και στηρίζουν όλες τις δράσεις του Συνδέσμου μας.
Επίσης, ευχαριστώ τα μέλη του διοικητικού συμβουλίου του ΣΠοΣ ΑΜΘ, αλλά και τους προέδρους όλων των Συνδέσμων, τα μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου της Ομοσπονδίας, για την στήριξη τους. Όλα τα ποντιακά σωματεία της περιφέρειας μας. Τους Χορευτές, τους χοροδιδασκάλους, τους συντονιστές χοροδιδασκάλους, τους μουσικούς και όλους εσάς που παρά τις δυσκολίες είστε εδώ για να απολαύσουμε όλοι μαζί την μεγάλη γιορτή της Ομοσπονδίας μας.
Για το καλλιτεχνικό πρόγραμμα του Φεστιβάλ την ραδιοφωνική παραγωγό και εκδότρια της εφημερίδας Παρατηρητής κα. Νατάσα Βαφειάδου, ενώ για την σκηνοθετική επιμέλεια τον Μιχάλη Βαμβακά και την Χρύσα Μαυρίδου. Τέλος για τα κείμενα την Τζένη Κατσαρή – Βαφειάδη.
Το πιο θερμό ευχαριστώ στους εθελοντές και την νεολαία του Συνδέσμου μας, οι οποίοι δίνοντας ψυχή και σώμα, πασχίζουν όλο το διάστημα ώστε να βγει ένα άρτιο αποτέλεσμα επιθυμητό σε όλους.Σας ευχαριστώ από τα βάθη της καρδιάς μου.
Το καλλιτεχνικό μέρος
Το καλλιτεχνικό πρόγραμμα του Φεστιβάλ παρουσίασε η ραδιοφωνική παραγωγός, δημοσιογράφος και εκδότρια της εφημερίδας Παρατηρητής Νατάσσα Βαφειάδου, ενώ την σκηνοθετική επιμέλεια είχε ο Μιχάλης Βαμβακάς και η Χρύσα Μαυρίδου, και η Τζένη Κατσαρή - Βαφειάδη την προετοιμασία των κειμένων.
Με τα λάβαρα να είναι τοποθετημένα σε όλες τις πλευρές του κλειστού αθλητικού σταδίου, τη σκυτάλη της εκδήλωσης συνέχισαν οι μουσικοί, οι χορεύτριες και οι χορευτές των πέντε Συνδέσμων Ποντιακών Σωματείων της Παμποντιακής Ομοσπονδίας Ελλάδος, που παρουσίασαν με την σειρά τους, τους δικούς του χορούς.
ΣΠΟΣ Δυτικής Μακεδονίας και Ηπείρου
Πρώτη χορευτική ομάδα που εισήλθε στο γήπεδο αποσπώντας το θερμό χειροκρότημα των χιλιάδων θεατών, ήταν αυτή του Συνδέσμου Ποντιακών Σωματείων Δυτικής Μακεδονίας και Ηπείρου της ΠΟΕ, με πρόεδρο τον Πολύκαρπο Σαββίδη.
Παρουσίασαν του χορούς, Έμπροπις. Κοτς. Διπάτ. Σερενίτσα. Τικ Μονόν.
Συντονιστής Χορού. Αντωνία Καραγιαννίδου. Βοηθοί Συντονιστές. Ζωή Θωμοπούλου. Μάνος Παπαδόπουλος. Γεώργιος Πατουλίδης. Ελένη Σαββίδου. Φαίη Τάτση. Γεώργιος Χαλκίδης. Συντονιστής Μουσικής. Νίκος Γαβριάς. Μουσικοί. Λύρα: Δημήτρης Ζουπουνίδης, Κώστας Μαυρόπουλος. Τραγούδι: Γιάννης Κατωτοικίδης. Νταούλι: Αλέξανδρος Φιλιππίδης, Νίκος Φιλιππίδης. Αγγείο: Σωτήρης Θεοδωρίδης. Παρουσίαση. Αντωνία Καραγιαννίδου.
ΣΠΟΣ Κεντρικής Μακεδονίας και Θεσσαλίας

Δεύτερη χορευτική ομάδα που παρουσίασε ποντιακούς χορούς απέσπασε το χειροκρότημα των θεατών ήταν αυτή του Συνδέσμου Ποντιακών Σωματείων Κεντρικής Μακεδονίας και Θεσσαλίας με πρόεδρο τον Ευστάθιο Κατσίδη.
Παρουσίασαν τους χορούς, Σαρίκουζ. Ομάλ. Τρομαχτόν. Ομάλι. Τυρφών.
Μουσικοί: Τραγούδι - Λύρα: Θεόδωρος Κοτίδης. Κλαρίνο: Γεώργιος Αντωνιάδης. Νταούλι: Χαράλαμπος Κιτσονίδης, Δημήτρης Οταπασίδης. Ζουρνά: Γιάννης Καμπάς.

Γενικός Συντονιστής Σ.Πο.Σ. Κεντρικής Μακεδονίας και Θεσσαλίας. Νικόλαος Φωτιάδης. Βοηθοί συντονιστές ανά νομό. Κιλκίς: Κοτανίδης Γιάννης - Τσιλογλανίδης Παύλος. Σέρρες: Γούλος Δημήτρης. Ημαθία και Πέλλα: Λάχανης Βαγγέλης - Τσακμακίδου Μαρία. Θεσσαλία: Λέρας Αχιλλέας. Πιερία: Τομπουλίδου Έφη. Χαλκιδική: Κυριακίδης Βασίλης.
ΣΠΟΣ Νομού Θεσσαλονίκης

Τρίτη χορευτική ομάδα που παρουσίασε ποντιακούς χορούς απέσπασε το χειροκρότημα των θεατών ήταν αυτή του Συνδέσμου Ποντιακών Σωματείων Θεσσαλονίκης με πρόεδρο τον Παύλο Γαλεγανίδη.
Παρουσίασαν τους χορούς, Κότσαρι. Καβαζίτας. Σαρίκουζ Πάφρας. Τερς. Αρχουλαμάς.
Μουσικοί: Τραγούδι, Κεμανές - Λύρα - Ζουρνάς: Γεώργιος Πουλαντσακλής. Λύρα. Κωνσταντίνος Αμυράς, Άννα Μαρία Καραγιαννίδου, Φωτεινή Μαρμαρίδου, Παναγιώτης Σαρίδης, Νικόλαος Σολωμονίδης, Βασιλική Χαραλαμπίδου. Νταούλι: Γεώργιος Ψωμιάδης, Πέτρος Ζώης. Κλαρίνο: Γεώργιος Κωνσταντινίδης. Λαούτο: Χάρης Πορφυρίδης. Ούτι: Στυλιανός Χαραλαμπίδης. Ταμπουράς: Αρσένιος Χαραλαμπίδης. Φλογέρα: Νεόφυτος Μαρμαρίδης. Συντονιστής Χοροδιδάσκαλος: Αμανάτιος Πετρίδης.
ΣΠΟΣ Νοτίου Ελλάδος και Νήσων
Τέταρτη χορευτική ομάδα που παρουσίασε ποντιακούς χορούς απέσπασε το χειροκρότημα των θεατών ήταν αυτή του Συνδέσμου Ποντιακών Σωματείων Νοτίου Ελλάδος και Νήσων με πρόεδρο τον Χρίστο Δημόπουλο.
Παρουσίασαν του χορούς, Φόνα. Έτερε. Τρυγόνα. Τικ Διπλό. Μονόν Χορόν (Τεκ Καϊτέ).
Μουσικοί: Λύρα: Δημήτρης Κοσμίδης. Λύρα: Αλέξανδρος Μιχαηλίδης. Αγγείο, Φλογέρα: Χριστόφορος Κοσμίδης. Νταούλι: Χρήστος Μαυρίδης. Νταούλι: Ορφέας Κοσμίδης. Τραγούδι: Γιώργος Δημητριάδης. Τραγούδι: Μωυσής Μωυσιάδης. Μουσική Επιμέλεια: Δημήτρης Κοσμίδης.
Επικεφαλής Συντονίστρια: Σοφία Σαββίδου. Συντονιστές: Γιώργος Κωνστάντης. Θοδωρής Μακρίδης. Στράτος Παπαδόπουλος. Νίκη Πατσεάδη. Γιώργος Πουτακίδης.
ΣΠΟΣ Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης
Τελευταία εισήλθε στο κλειστό στάδιο του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης, η χορευτική ομάδα του Συνδέσμου Ποντιακών Σωματείων Ανατολικής Μακεδονίας με πρόεδρο την Αθηνά Νακούση, με τους περισσότερους χορευτές, και παρουσίασε ποντιακούς χορούς απέσπασε το χειροκρότημα των θεατών.
Παρουσίασαν του χορούς, Ούτς - αγιά(χ). Καλόν' Κορίτσ'. Λετσίνα. Πιπιλοματαινα – Πατούλα. Κοτσαγκέλ'.
Συντονιστές χοροδιδάσκαλοι: Δέσποινα Αμπρικίδου. Μαρία Διαμαντίδου. Ματθαίος Καλτσίδης. Σίμος Κουλακίδης. Μαρία Μαυρίδου. Σαλώμη Μιχαηλίδου. Στέλιος Νικολάου. Χρήστος Πακαταρίδης. Κυριακή Σαλωνίδου. Ματίνα Τσουλφίδου.
Χοροδιδάσκαλοι: Μαρία Αθανασιάδου, Δημήτρης Αποστολίδης, Μίλτος Αποστολιδης, Θεόφιλος Αμπεσλίδης, Σάββας Βέτας, Αχιλλέας Γωνιάδης, Αλέξανδρος Δημόπουλος, Νίκος Θεοδοσιάδης, Γεωργία Καλαϊτζίδου, Μιχάλης Κατασίδης, Χαράλαμπος Κυριακίδης, Γιάννης Νικολαΐδης, Σωτηρία Νικολαϊδου, Βαρβάρα Ντεφίδου, Ανέστης Προβατίδης, Παναγιώτα Σώτσου, Περικλής Τριανταφυλλίδης, Δέσποινα Τσαλίδου, Κώστας Χατζημιχαηλίδης.
Μουσικοί: Τραγούδι: Ελένη Αποστολίδου, Γεωργία Καλαϊτζίδου, Χάρης Κεφαλίδης. Λύρα - τραγούδι: Τάσος Πετρόπουλος. Λύρα - Ζουρνά: Αριστοτέλης Αρχιτεκτονίδης. Κλαρίνο: Θόδωρος Κεσίδης. Νταούλι: Βασίλης Αλεξίου, Μαρία Αποστολίδου, Γρηγόρης Κεσαπίδης, Μαρία Κουντουδάκη, Βασίλης Τρίγκας, Γιώργος Χαραλαμπίδης.
Τιμητικές διακρίσεις
Κατά τη διάρκεια του φεστιβάλ τιμήθηκε η μνήμη του Αυστραλού ύπατου Αρμοστή της Κοινωνίας των Εθνών, Συνταγματάρχη του αγγλικού στρατού και αρμόδιο για την περίθαλψη των προσφύγων της Ανατολικής Θράκης George Divine Treloar (Τριλόουαρ).

Ο γιός του από την Αυστραλία έστειλε μαγνητοσκοπημένο βίντεο το οποίο και προβλήθηκε στη διάρκεια του φεστιβάλ και ανέφερε τη δράση του πατέρα του σχετικά με τους πρόσφυγες της Μικρασιατικής Καταστροφής, σχέση που συνεχίζεται και από την οικογένειά του με το χωριό Θρυλόριο Ροδόπης που πήρε και το όνομά του, με την πρόεδρο του συλλόγου Χρύσα Μαυρίδου και τη σχέση της οικογένειας με τους απογόνους των Ελλήνων του Πόντου στην Αυστραλία.

Ακολούθησε τιμητική αναφορά στον εκλιπόντα συγγραφέα, ποιητή και στιχουργό μεγάλων επιτυχιών ποντιακής καταγωγής Λευτέρη Χαψιάδη με καταγωγή από την Αλεξανδρούπολη για την προσφορά του στην ελληνική δισκογραφία.
Μουσικοί από το Μουσικό Γυμνάσιο Κομοτηνής έπαιξαν ένα από το γνωστά του τραγούδια το «μία είναι η ουσία δεν υπάρχει αθανασία». Συνόδευε η ορχήστρα του Μουσικού Σχολείου Κομοτηνής. Μπουζούκι: Γιάννης Δάσκαλος. Μπαγλαμάς: Βασίλης Δημητρίου. Κόντραμπάσο: Μαρία Χασάπη. Ακορντεόν: Δήμητρα Κοσμά. Τουμπερλέκι: Αλέξανδρος Σαββόπουλος. Τραγούδι: Ελένη Αποστολίδου.

Επίσης τιμήθηκε ο δεξιοτέχνης του κλαρίνου στη ποντιακή παράδοση Γιώργος Κεσίδης ο οποίος έφυγε φέτος από κοντά μας.
Ο πρόεδρος της Παμποντιακής Ομοσπονδίας Ελλάδος Γιώργος Βαρυθυμιάδης, απένειμε τιμητικές πλακέτες στους προέδρους των πέντε Συνδέσμων Ποντιακών Σωματείων της Ομοσπονδίας, στον Παύλο Γαλεγαλίδη Πρόεδρο Σ.ΠΟ.Σ. Νομού Θεσσαλονίκης, τον Ευστάθιο Κατσίδη Πρόεδρο Σ.ΠΟ.Σ. Κεντρικής Μακεδονίας και Θεσσαλίας, τον Πολύκαρπο Σαββίδη Πρόεδρο Σ.ΠΟ.Σ. Δυτικής Μακεδονίας και Ηπείρου, τον Χρίστο Δημόπουλο Πρόεδρο Σ.ΠΟ.Σ. Νοτίου Ελλάδος και Νήσων και την Αθηνά Νακούση Πρόεδρο Σ.ΠΟ.Σ. Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης.
Ο πυρρίχιος χορός Σέρρα
Το 17ο Πανελλαδικό Φεστιβάλ Ποντιακών Χορών της ΠΟΕ, έκλεισε με τον πυρρίχιο χορό Σέρρα, από χορευτές όλων των περιφερειών της Ομοσπονδίας, οι οποίοι και απέσπασαν το θερμό χειροκρότημα των χιλιάδων θεατών που γέμισαν ασφυκτικά τον κλειστό πανεπιστημιακό στάδιο του Δημοκρίτειου Πανεπιστήμιου Θράκης.
Συντονιστές Πυρρίχιου χορού ΣΕΡΡΑ, ήταν ο Ματθαίος Καλτσίδης, ο Στέλιος Νικολάου και ο Όμηρος Παχατουρίδης.
Ευχαριστίες από την ΠΟΕ
Με ανακοίνωσή της η Παμποντιακή Ομοσπονδία Ελλάδος, την οποία εκ μέρους του διοικητικού συμβουλίου υπογράουν ο πρόεδρος Γιώργος Βαρυθυμιάδης και η γενική γραμματέας Αθηνά Σωτηριάδου, απευθύνει ιδιαίτερες ευχαριστίες στους χιλιάδες χορευτές, συντονιστές χοροδιδασκάλους, καλλιτέχνες, τεχνικούς, σκηνοθέτη και συνεργάτες, στους εθελοντές οι οποίοι με τη άοκνη προσπάθεια τους συνέβαλλαν στην άρτια διεξαγωγή του Φεστιβάλ, τους προέδρους και τα διοικητικά συμβούλια των Σ.ΠΟ.Σ. και των ποντιακών σωματείων, αλλά και τους χιλιάδες θεατές που τίμησαν με την παρουσία τους το Φεστιβάλ έως το τέλος της εκδήλωσης.
Η Παμποντιακή Ομοσπονδία Ελλάδος απευθύνει θερμές ευχαριστίες για τη συνδιοργάνωση στην Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης και στον Δήμο Κομοτηνής. Ιδιαιτέρως στο Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης και στην Σχολή Επιστημών, Φυσικής Αγωγής και Αθλητισμού και την κοσμήτορα κα Ελένη Δούδα για την παραχώρηση του Κλειστού Πανεπιστημιακού γυμναστηρίου και τον Δήμο Δράμας για την παραχώρηση του τάπητα.
Επίσης απευθύνει ευχαριστίες στην εταιρεία LIVEMEDIA η οποία μετέδωσε ζωντανά το Φεστιβάλ σε χιλιάδες θεατές σε όλη την υφήλιο, σε όλα τα ραδιοτηλεοπτικά μέσα, ιστοσελίδες και έντυπα που πρόβαλαν την εκδήλωση.
Θερμές ευχαριστίες στον χορηγό της εκδήλωσης κ. Αντώνη Γραβάνη και το Βιοτεχνικό και Επαγγελματικό Επιμελητήριο Ροδόπης, για τη διάθεση γευμάτων για τους χορευτές μας, καθώς και σε όλους τους χορηγούς όπως, το Εμπορικό Βιομηχανικό Επιμελητήριο Ροδόπης, τον Πέτρο Ζωγράφου Ασφάλειες Κτηματομεσητικά και Διαχείριση Κοινόχρηστων, την Ποτοποιία Οινοποιία Θράκης και την 2k Project, τον Δημοσθένη Δημητριάδη Συντονιστή Ασφαλιστικών Πρακτόρων, την Adapa Greece ABEE, τον επιχειρηματία Νίκο Ευκαρπίδη, την Εβροφάρμα, την Ζυθοποιία Μακεδονίας και Θράκης Α.Ε, την Νίκη Τζελεπίδου και ΣΙΑ Ο.Ε, το ζαχαροπλαστείο «Το σπίτι του Γλυκού», το Αρτοποιείο Μπουκιές, το Αρτοζαχαροπλαστείο Λαρίσα, το Ανθοπωλείο Ανεμώνη και την Θρακιώτικη Ζύμη για την στήριξη τους.
Καθώς και στους χορηγούς επικοινωνίας, Παραδοσιακός Ραδιοφωνικός Σταθμός Αλεξανδρούπολης Αλέξιος Κομνηνός, Ράδιο Ακρίτες, Ράδιο Παρατηρητής, Δίαυλος Ροδόπης, Ροή news, ΕΡΤ Κομοτηνής, Εφημερίδα Θρακική Αγορά, Ορεστιάδα Δημοτική Τηλεόραση, την εφημερίδα Εύξεινος Πόντος και το site efxinospontos.gr,, Παρατηρητής Της Θράκης, Παρέα με την Φένια, Πρωινός Τύπος , politis press, Center TV, Τραπεζούντα. Gr, Δημοσιογραφικός Οργανισμός Ο Χρόνος, Star Βορείου Ελλάδος, Flash TV.
Ο Πέτρος Καγκελίδης, στην είσοδο του κλειστού γυμναστηρίου με τα αναμνηστικά για τον Πόντο
Ακόμη η Π.Ο.Ε. επισημαίνει τη σημαντική βοήθεια και τους ευχαριστεί γι’ αυτό, τον Ελληνικό Ερυθρό Σταυρό του Παραρτήματος Κομοτηνής, την Ελληνική Ομάδα Διάσωσης του Παραρτήματος Κομοτηνής, το ΕΚΑΒ, τον Ιατρικό Σύλλογο Ροδόπης, την Αστυνομική Διεύθυνση και το Τμήμα Τροχαίας Κομοτηνής καθώς επίσης και το Μουσικό Σχολείο Κομοτηνής.
Με το ελπιδοφόρο μήνυμα των σωματείων μελών της Π.Ο.Ε. και τη συμμετοχή τους στο 17ο Πανελλαδικό Φεστιβάλ Ποντιακών Χορών ανανεώνουμε το ραντεβού μας για νέες μελλοντικές και δημιουργικές δράσεις.
Βίντεο 17ου Πανελλαδικού Φεστιβάλ Ποντιακών Χορών της ΠΟΕ στην Κομοτηνή