Με την ολοκλήρωση του Σπουδαστηρίου Ποντιακής Ιστορίας και Πολιτισμού 2026, το Σάββατο 20 Ιουνίου 2026, με την τελετή λήξης η Ένωση Ποντίων Μελισσίων Αττικής τελελείωσε έναν κύκλο επιμορφωτικών δράσεων που φιλοδοξούσε να προσεγγίσει τον Πόντο όχι ως μια μακρινή ιστορική ανάμνηση, αλλά ως έναν ζωντανό πολιτισμό, μια διαχρονική πνευματική παρακαταθήκη και ένα πεδίο συνεχούς επιστημονικής έρευνας.

Όπως αναφέρεται σε ανακοίνωση της Ένωσης Ποντίων Μελισσίων, από τον Μάρτιο έως τον Ιούνιο του 2026 πραγματοποιήθηκαν 20 διαλέξεις και σεμινάρια με τη συμμετοχή 16 διακεκριμένων εισηγητών ακαδημαϊκού και επιστημονικού κύρους, οι οποίοι προσέγγισαν τον Πόντο μέσα από ένα πραγματικά διεπιστημονικό πρίσμα.

Οι συμμετέχοντες είχαν την ευκαιρία να γνωρίσουν:

Την ελληνική μυθολογία και τη σύνδεσή της με τον Πόντο

Την αρχαία, ρωμαϊκή, βυζαντινή και οθωμανική ιστορία της περιοχής.

Τους εξισλαμισμούς, την κρυπτοχριστιανική παράδοση και τη Γενοκτονία.

Την παιδεία, το θέατρο και τον τύπο.

Τη μουσική και τη γλώσσα.

Τη διατροφή και τη γαστρονομία.

Την ιατρική στον Πόντο.

Την οικονομική ανάπτυξη και τα μεταλλεία.

Τον ελληνισμό της Ρωσίας και τις σταλινικές διώξεις.

Τους Αγίους, τα μοναστήρια και την εκκλησιαστική ιστορία.

Καθώς και τη συμβολή των προσφύγων στη σύγχρονη Ελλάδα.

Το Σπουδαστήριο ανέδειξε ότι ο Πόντος δεν αποτελεί μόνο μια σελίδα της ελληνικής ιστορίας. Είναι ένας χώρος όπου συναντώνται η αρχαιότητα, ο ελληνιστικός κόσμος, η βυζαντινή παράδοση, η επιστήμη, η οικονομία, οι τέχνες και η καθημερινή ζωή επί περισσότερους από τρεις χιλιετίες.

Είναι η γη που γέννησε και φιλοξένησε σημαντικές προσωπικότητες των γραμμάτων, των επιστημών και του θεάτρου, ανέπτυξε σπουδαία εκπαιδευτικά ιδρύματα, εμπορικά δίκτυα και μοναδικά πολιτισμικά χαρακτηριστικά, αφήνοντας ένα αποτύπωμα που εξακολουθεί να επηρεάζει τον σύγχρονο ελληνισμό.

Το σημαντικότερο όμως συμπέρασμα αυτού του τετραμήνου είναι ίσως άλλο.

Η μνήμη δεν είναι στατική. Όταν μεταδίδεται μέσα από την επιστήμη, την εκπαίδευση και τον διάλογο, ανθίζει, εξελίσσεται και δημιουργεί νέους ερευνητές, νέες ιδέες και νέες προοπτικές.

Η μεγάλη ανταπόκριση του κοινού και το ενδιαφέρον που εκδηλώθηκε από νέους ανθρώπους για περαιτέρω ενασχόληση με ζητήματα ποντιακής ιστορίας και πολιτισμού αποδεικνύουν ότι τέτοιες δράσεις μπορούν να αποτελέσουν την αφετηρία νέων ερευνητικών συνεργασιών, μεταπτυχιακών και διδακτορικών εργασιών, αλλά και μιας ουσιαστικής σύνδεσης της ακαδημαϊκής κοινότητας με την κοινωνία.

Ευχαριστίες

Το Διοικητικό Συμβούλιο της Ένωσης Ποντίων Μελισσίων Αττικής εκφράζει τις θερμότερες ευχαριστίες του:

Στο Υπουργείο Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού, υπό την αιγίδα του οποίου πραγματοποιήθηκε το Σπουδαστήριο.

Στον Δήμο Πεντέλης για τη διαρκή στήριξή του.

Στην Επιτροπή Ποντιακών Μελετών και ιδιαίτερα στον Πρόεδρό της κ. Γαλανίδη για την πολύτιμη διαχρονική συνεργασία.

Στους δεκαέξι εισηγητές που μοιράστηκαν αφιλοκερδώς τη γνώση και την εμπειρία τους.

Στους φίλους της Ένωσης και του Ποντιακού Ελληνισμού που παρακολούθησαν με συνέπεια τις εργασίες του Σπουδαστηρίου.

Στα μέσα ενημέρωσης που ανέδειξαν και στήριξαν αυτή την προσπάθεια.

Στους χορηγούς μας και ιδιαίτερα στις ομάδες Dentist Edu και Leader Edu μέσω του ΚΕΔΙΒΙΜ ΕΚΠΑ, οι οποίες ανέλαβαν την μερική βιντεοσκόπηση των διαλέξεων.

Καθώς και στα μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου που αφιέρωσαν αμέτρητες ώρες εθελοντικής εργασίας, ώστε κάθε συνάντηση να πραγματοποιηθεί με τον καλύτερο δυνατό τρόπο.

Ιδιαίτερη μνεία αξίζει στον Ομότιμο Καθηγητή Κωνσταντίνο Φωτιάδη, ο οποίος με τη μακρόχρονη επιστημονική του προσφορά και την παρουσία του σφράγισε τη φετινή διοργάνωση, καθώς και στον Επίτιμο Α΄ Υπαρχηγό ΓΕΣ Νικόλαο Ταμουρίδη, που συνέβαλε ουσιαστικά στην τελετή λήξης και στον δημόσιο διάλογο για το παρόν και το μέλλον της Ποντιακής Υπόθεσης.

Κοιτάζοντας μπροστά

Όλες οι διαλέξεις έχουν βιντεοσκοπηθεί και, μετά την ολοκλήρωση της επεξεργασίας του υλικού, θα αναρτηθούν από το φθινόπωρο στο κανάλι της Ένωσης στο YouTube, ώστε η γνώση να παραμείνει ελεύθερα προσβάσιμη σε κάθε ενδιαφερόμενο, στην Ελλάδα και στη διασπορά.

Γιατί η ιστορική μνήμη δεν διατηρείται μόνο με την ανάμνηση.

Διατηρείται όταν διδάσκεται, ερευνάται, τεκμηριώνεται και μοιράζεται στις επόμενες γενιές.

Το Σπουδαστήριο Ποντιακής Ιστορίας και Πολιτισμού αποτέλεσε ένα ακόμη βήμα προς αυτή την κατεύθυνση και μια υπόσχεση ότι η γνώση, όταν γίνεται κοινό κτήμα, μετατρέπεται σε πολιτισμό, ταυτότητα, διάρκεια και δημιουργία.

Καλό καλοκαίρι σε όλους!