Στοιχεία τα οποία ανακοινώθηκαν για πρώτη φορά δόθηκαν στη δημοσιότητα στην εκδήλωση με θέμα «Μακεδονία και προσφυγικός ελληνισμός», από τον Στάθη Πελαγίδη, ομότιμο καθηγητή του πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας και αντιπρόεδρο του Πανελληνίου Συνδέσμου Ποντίων Εκπαιδευτικών, κατά τη διάρκεια της ομιλίας του το βράδυ της Πέμπτης 7 Μαρτίου 2019, στο Δημοτικό Κινηματοθέατρο «Αλέξης Μινωτής» στο Δήμο Αμπελοκήπων – Μενεμένης, στο πλαίσιο των σεμιναρίων ιστορίας.
Μερική άποψη των συμμετεχόντων στην εκδήλωση
Την εκδήλωση συνδιοργάνωσαν ο Πανελλήνιος Σύνδεσμος Ποντίων Εκπαιδευτικών σε συνεργασία με την Περιφερειακή Ένωση Δήμων Κεντρικής Μακεδονίας και το δήμο Αμπελοκήπων – Μενεμένης, στο πλαίσιο της συνεργασίας τους για τη διοργάνωση σεμιναρίων ιστορίας για εκπαιδευτικούς και πολίτες.
Ο Κώστας Ανθόπουλος
Τον κεντρικό ομιλητή της εκδήλωσης και τους παρευρισκομένους καλωσόρισε ο αντιπρόεδρος του Πανελληνίου Συνδέσμου Ποντίων Εκπαιδευτικών Κώστας Ανθόπουλος, ο οποίος ευχαρίστησε όλους τους διοργανωτές, του ποντιακούς συλλόγους, αλλά και τους αντιδημάρχους και δημοτικούς συμβούλους που παρευρίσκονταν στην εκδήλωση αναφέροντας πως στόχος του συνδέσμου είναι οι σελίδες της ιστορίας να φωτιστούν και να γίνουν γνωστές στο ευρύ κοινό.
Ο Λάζαρος Κυρίζογλου
Ο δήμαρχος Αμπελοκήπων – Μενεμένης και πρόεδρος της Περιφερειακής Ένωσης Δήμων Κεντρικής Μακεδονίας Λάζαρος Κυρίζογλου, στο σύντομο χαιρετισμό του, επισήμανε τη σημασία της γνώσης που πρέπει να έχει ο πολίτης και γενικότερα ο ελληνικός λαός, να γνωρίζει την ελληνική ιστορία και την ιστορία του οικουμενικού ελληνισμού και όχι μόνο την ελλαδική ιστορία, προκειμένου να θωρακιστεί απέναντι σε ανιστόρητες θεωρίες. Τόνισε μάλιστα πως ο ίδιος έγραψε για τον Αριστοτέλη (384 – 322 π.Χ.) για τον Μέγιστος Έλληνας Φιλόσοφος και Πανεπιστήμονας, Διδάσκαλος και Παιδαγωγός του Μεγάλου Αλεξάνδρου, και το εξέδωσε η Περιφερειακή Ένωση Δήμων Κεντρικής Μακεδονίας και διανέμεται δωρεάν στους ενδιαφερομένους.
Στη συνέχεια ο Λάζαρος Κυρίζογλου, απένειμε τιμητική πλακέτα στον κεντρικό ομιλητή της εκδήλωσης Στάθη Πελαγίδη, τον οποίο είχε καθηγητή στο γυμνάσιο της Καστοριάς και με αυτόν τον τρόπο εκπλήρωσε μια επιθυμία του να αποδώσει δημοσίως τιμή σε έναν ευπατρίδη της γνώσης.
Ο Αντώνης Παυλίδης
Χαιρετισμό στην εκδήλωση απηύθυνε ο πρόεδρος του Πανελληνίου Συνδέσμου Ποντίων Εκπαιδευτικών Αντώνης Παυλίδης, ο οποίος αναφέρθηκε στη συνεργασία του Συνδέσμου με την ΠΕΔ Κεντρικής Μακεδονίας και τη πρωτοβουλία που πήρε ο δήμαρχος Λάζαρος Κυρίζογλου, σε αυτήν την κατεύθυνση. Όπως είπε ο Αντώνης Παυλίδης, είναι σημαντική αυτή η συνεργασία, γιατί δίνει τη δυνατότητα η γνώση που έχουν κορυφαίοι καθηγητές ιστορίας, αλλά και διδάκτορες και ερευνητές του ποντιακού και προσφυγικού ελληνισμού, να την προσφέρουν απλόχερα σε όλους τους πολίτες, αλλά και τους εκπαιδευτικούς της πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης.
Ο Στάθης Πελαγίδης
Στην ομιλία του ο Στάθης Πελαγίδης μεταξύ άλλων ανέφερε: «Τα προγράμματα προσφυγικής αποκατάστασης της περιόδου 1923 - 1930 καλύπτουν και τους πρόσφυγες της περιόδου 1912 - 1922. Όχι μόνο τους ξεριζωμένους της Μικρασιατικής Καταστροφής και τους ανταλλαγέντες με τη Σύμβαση της Λωζάνης (1923). Η αποκατάσταση των προσφύγων ήταν, κατά κύριο λόγο, έργο της ΕΑΠ, για το διάστημα 1923 - 1930, και των κρατικών υπηρεσιών (πριν από το 1923). Δεν ήταν, όμως, λίγη και η ηθική και υλική συμβολή των ίδιων των προσφύγων σε μια διαδικασία που τους αφορούσε.
Ο ομιλητής της εκδήλωσης Στάθης Πελαγίδης και μερική άποψη των συμμετεχόντων
Έτσι, από πολύ νωρίς, Μάιο του 1924, κάνει εντύπωση στα ξένα μέλη της ΕΑΠ το αξιοθαύμαστο πνεύμα αυτοπεποίθησης και αυτοβοήθειας που έδειξε ο προσφυγικός κόσμος, πότε χτίζοντας και επιδιορθώνοντας σπίτια και πότε ανοίγοντας σχέσεις με ντόπιους επιχειρηματίες. Και η ενεργητικότητά τους αυτή δεν ανέβασε μόνο το δικό τους επίπεδο ζωής. Συνέβαλε και στην πρόοδο της αστικής και αγροτικής ζωής όλης της χώρας. Αυτό είναι ιδιαίτερα ορατό στη Μακεδονία, όπου έχει εγκατασταθεί το μεγαλύτερο ποσοστό των προσφύγων (52%). Πράγματι, αρχές του 1925 ο επισκέπτης της Μακεδονίας μπορούσε να εκτιμήσει την έκταση των εργασιών που έγιναν και να κάνει σύγκριση με την προηγούμενη κατάσταση της περιοχής. Στη θέση των έρημων πεδιάδων και των εκτεταμένων ακαλλιέργητων χωραφιών, όπου έβλεπε κανείς μόνο κοπάδια ζώων, υψώθηκαν χωριά με σφίζουσα ζωή, με πλατείες δρόμους και απλά υγιεινά σπίτια, με καταστήματα, όπου οι αγρότες τεχνίτες, οι κλειθροποιοί, οι σιδηρουργοί, δημιούργησαν και προώθησαν τις εργασίες τους. Γύρω από τα μικρά αυτά κέντρα απλώνονται χωράφια σπαρμένα με σιτάρι, κριθάρι, βαμβάκι, καπνό και άλλες καλλιέργειες που πρόσφατα εγκαινιάστηκαν. Απ’ όλες τις ενδείξεις του πρώτου κιόλας χρόνου λειτουργίας της ΕΑΠ (1924 - 1925) προκύπτει ότι οι πρόσφυγες είναι αποφασισμένοι να εργαστούν με στόχο όχι μόνο την αυτοσυντήρησή τους, αλλά και το ανέβασμα του επιπέδου ζωής τους στα πλαίσια μιας ευρύτερης βελτίωσης της ζωής του τόπου».
Ο Αλέξης Στεφανίδης με μουσικούς αποδίδουν ποντιακά άσματα
Στην αρχή και στο τέλος της εκδήλωσης ο καθηγητής μουσικής στο καλλιτεχνικό γυμνάσιο Γιαννιτσών Αλέξης Στεφανίδης, με μαθητές του από τη σχολή λύρας από τη Θεσσαλονίκη, απέδωσε ποντιακά άσματα, αποσπώντας το θερμό χειροκρότημα από τους παρευρισκομένους.
Στην εκδήλωση παραβρέθηκαν, ο βουλευτής Α' Θεσσαλονίκης της ΝΔ και πρώην υπουργός Κώστας Γκιουλέκας, αντιδήμαρχοι του δήμου Αμπελοκήπων – Μενεμένης, δημοτικοί σύμβουλοι, πρόεδροι και μέλη διοικητικών συμβουλίων ποντιακών σωματείων, όπως επίσης και πολίτες του δήμου και εκπαιδευτικοί.
Χορηγός επικοινωνίας της δράσης είναι η εφημερίδα ΕύΞΕΙΝΟΣ ΠΟΝΤΟΣ και το site http://efxinospontos.gr/
