Εκδήλωση μνήμης της Γενοκτονίας του Ποντιακού Ελληνισμού, μέσα από τα μάτια των παιδιών του 11ου δημοτικού σχολείου Καλαμαριάς, την επιστημονική τεκμηρίωση του Κώστα Φωτιάδη, ομότιμου καθηγητή νεότερης ιστορίας του Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας και με ποντιακά τραγούδια υπό τους ήχους της ποντιακής λύρας, πραγματοποίηθηκε η εκδήλωση μνήμης στην πλατεία προσφυγικού ελληνισμού του Δήμου Καλαμαριάς, μπροστά από το κτίριο του δημαρχείου, το βράδυ της Τρίτης 14 Μαΐου 2024.
Η Χρύσα Αράπογλου κατά τη διάρκεια του χαιρετισμού της. Δίπλα της ο Θάνος Γιαννακός
Στην αρχή της εκδήλωσης χαιρετισμό απηύθυναν ο Μητροπολίτης Νέας Κρήνης και Καλαμαριάς κ.κ. Ιουστίνος, ο αντιδήμαρχος Παιδείας, Δια Βίου Μάθησης και Πολιτισμού Θάνος Γιαννακός και η δήμαρχος Καλαμαριάς Χρύσα Αράπογλου.
Πρώτοι παρουσίασαν το πρόγραμμά τους οι μαθητές του 11ου δημοτικού σχολείου Καλαμαριάς υπό τους ήχους της ποντιακής λύρας του Θεόδωρου Κοτίδη, αρχίζοντας από την εγκατάσταση των Ελλήνων στην γη του Πόντου και φτάνοντας στα γεγονότα της γενοκτονίας και του ξεριζωμού του ποντιακού ελληνισμού.
Ο Κώστας Φωτιάδης
Ο Κώστας Φωτιάδης
Στη συνέχεια ο Κώστας Φωτιάδης, ομότιμος καθηγητής νεότερης ιστορίας του Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας, μεταξύ άλλων παρουσίασε τους μηχανισμούς εξόντωσης των νεότουρκων και των κεμαλικών που οδήγησαν στη Γενοκτονία των Ελλήνων του Πόντου.
Στη συνέχεια αναφέρθηκε στην πολιτική που ακολουθεί διαχρονικά το τουρκικό κράτος και πως από θύτης σε εκατοντάδες πολίτες της οθωμανικής αυτοκρατορίας, προσπαθεί μέσα από τα σχολεία να παρουσιάσει τους Τούρκους από θύτες ως θύματα.
Όπως είπε ο Κώστας Φωτιάδης, η κεμαλική επέτειος της 19ης Μαΐου εμφανίζεται μυθοποιημένη στα σχολικά εγχειρίδια της Τουρκικής Δημοκρατίας. Η χρησιμοποίηση μάλιστα των εμπρηστικών μηνυμάτων της επετείου εκ παραλλήλου με τη σημειολογία περί νεολαίας και περί αθλητισμού εγείρει προβληματισμούς για το μέλλον της ίδιας της δημοκρατίας και των θεσμών της, αφού η διαδικασία της προπαγάνδας η οποία περνάει μέσα από τους εκπαιδευτικούς μηχανισμούς είναι και η πιο επικίνδυνη.
Η χρησιμοποίηση της επετείου της 19ης Μαΐου από τα σχολικά εγχειρίδια της Τουρκικής Δημοκρατίας ως συμβόλου για τη διαμόρφωση μιας ορισμένης οπτικής γωνίας θεώρησης της ιστορίας, εναρμονισμένης με τη διαδικασία εθνικού φρονηματισμού που επιβάλλει το καθεστώς, επαναλαμβάνεται πολλές φορές στα εγχειρίδια του Δημοτικού Σχολείου.
Επιχειρώντας μια ανάλυση λόγου στα κείμενα αυτά θα μπορούσαμε να τα κατατάξουμε σε τρεις μεγάλες κατηγορίες: σε εκείνα που αποτελούν απόπειρες ποιητικής ή πεζολογικής λογοτεχνικής γραφής, στα ηθικοδιδακτικά πεζά αναγνώσματα με τον διαλεκτικό χαρακτήρα και στα κείμενα με πληροφοριακό χαρακτήρα και ορθολογική διατύπωση που εστιάζουν στη μετάδοση ιστορικού υλικού. Παράλληλα με τα σχολικά αναγνώσματα με το θέμα της επετείου αλλά και με την ανασκευή της ελληνικής θέσης περί Γενοκτονίας ασχολείται τόσο η πολιτική αρθρογραφία, όσο και ο ηλεκτρονικός τύπος.
Και κατέληξε ο Κώστας Φωτιάδης: Η ιστορία αποδεικνύει με δραματικό τρόπο ότι κρατικά μορφώματα που έχουν συμπηχθεί με την κυρίαρχη βούληση ισχυρών εθνών, κόντρα στην πραγματική αυτοσυνείδηση των λαών που τα αποτελούν, δεν αντέχουν στο χρόνο. Ίσως η οικοδόμηση μιας κίβδηλης τουρκικής ταυτότητας, όπως αυτή πέρασε μέσα από τις ψευδεπίγραφες αναφορές των σχολικών εγχειριδίων στην 19η Μαΐου, δε θα είναι αρκετή στο μέλλον, για να κρατήσει ενωμένη την Τουρκία του Κεμάλ…
Καλλιτεχνικό πρόγραμμα
Ακολούθησε καλλιτεχνικό πρόγραμμα με τον γενικό τίτλο «10 λύρες για 353.000 ψυχές», την οποία διοργανώνει ο Δήμος Καλαμαριάς, η Αντιδημαρχία Παιδείας, Δια βίου Μάθησης στο οποίο πήραν μέρος, ο Δημήτρης Ξενιτόπουλος κορυφαίος, ο Χαράλαμπος Κεμανετζίδης σολίστ, και στο τραγούδι η Πέλλα Νικολαΐδη, ο Κώστας Καλούσης και πολυμελής ορχήστρα 16 ατόμων.
Η Πέλλα Νικολαΐδη
Οι καλλιτέχνες με τους ήχους της ποντιακής λύρας και του κλαρίνου, ταξίδεψαν τους συμμετέχοντες στην εκδήλωση, στις μουσικές και τα χρώματα, τα μοιρολόγια της καλομάνας (σ.σ. γιαγιάς) στη μακρά και σπουδαία ιστορία του Πόντου.
Ο Κώστας Καλούσης
Στη διάρκειά της μουσικής παράστασης, ακούσηκαν μουσικές και σκοποί από τον Ακριτικό Κύκλο και τραγούδια που εστίασαν στον μουσικό πολιτισμό της Ρωμιοσύνης της του Πόντου.
Η εκδήλωση ολοκληρώθηκε με την παρουσίαση του πυρρίχιου χορού Σέρρα, που χόρεψαν επίλεκτοι χορευτές από τα ποντιακά σωματεία του δήμου Καλαμαριάς, της Αδελφότητας Κρωμναίων Καλαμαριάς, του Συλλόγου Καυκασίων Καλαμαριάς «Ο Προμηθέας» και της Ένωσης Ποντίων Καλαμαριάς, αποσπώντας το θερμό χειροκρότημα των θεατών.
