ΤΟΥ ΒΛΑΣΗ ΑΓΤΖΙΔΗ
Έφυγε σε ηλικία 79 ετών ο π. Γεώργιος Μεταλληνός, ένας σπάνιος θεολόγος, ομότιμος καθηγητής της Θεολογικής Σχολής Αθηνών. Ήταν μια από τις σπάνιες προσωπικότητες της σύγχρονης Ελλάδας, με ξεκάθαρη ματιά και αυτόνομο λόγο...
Τον πατέρα Γεώργιο τον γνώρισα κάπου γύρω στο 1987, όταν με πρωτοβουλία της συζύγου του Βαρβάρας, καθηγήτριας στα Αρσάκεια - Τοσίτσεια Σχολεία, και άλλων άξιων καθηγητριών, οργανώθηκε μια πρώτη και εξαιρετική εκδήλωση για τον ελληνισμό της Σοβιετικής Ένωσης και την τραγική ιστορία του Πόντου, που μόλις τότε άρχιζε να γίνεται γνωστή μέσα από τα πρώτα δημοσιεύματα.
Την εποχή εκείνη η Ελλάδα κοιμόταν «τον ύπνο του δικαίου», όσον αφορά τα ζητήματα του Πόντου και της Γενοκτονίας. Πόσο μάλλον για την ιστορία των Ελλήνων της ΕΣΣΔ και τις σταλινικές διώξεις. Το μεγάλο προσφυγικό κύμα των ομογενών της σοβιετικής κατάρρευσης, που λειτούργησε ως καταλύτης συνειδήσεων, δεν είχε ακόμα ξεκινήσει...
Όλα τα επόμενα εκείνα χρόνια, προσπαθήσαμε με τον πατέρα Γεώργιο να προβάλλουμε τον άγνωστο στους Ελλαδίτες σημαντικό αυτόν εξωελλαδικό πληθυσμό. Ο ίδιος συμμετείχε στις πρώτες άτυχες προσπάθειες του 1988 - 89 να δημιουργήσουμε έναν Όμιλο Μελέτης του Ελληνισμού της Σοβιετικής Ένωσης.
Επίσης μας βοήθησε και με την πολύ μεγάλη βοήθεια του γόνου των Γαβράδων της Πελοποννήσου και τότε πρωτοπρεσβύτερου π. Ιγνάτιου Γεωργακόπουλου που υπηρετούσε στη Μητρόπολη Πειραιά (και νυν μητροπολίτη Δημητριάδος και Αλμυρού), να ξεκινήσουμε μια εβδομαδιαία ραδιοφωνική εκπομπή στην Πειραϊκή Εκκλησία με τίτλο -αν θυμάμαι καλά-«Αφιέρωμα στον ελληνισμό της Ανατολής». Η εκπομπή αυτή κράτησε περίπου μια 10ετία με εμένα και συνεχίστηκε από τον άξιο Μανώλη Δεληγιαννάκη - Εγγλέζο.
Σ' όλες αυτές τις πρώιμες δράσεις, η συμπαράσταση του πατρός Γεωργίου Μεταλληνού ήταν πολύτιμη. Συμμετείχε σε εκδηλώσεις για τον Πόντο και τους Έλληνες της τ. ΕΣΣΔ και προσπαθούσε και ο ίδιος με κάθε τρόπο να προβάλλει τα όσα εκείνη τη στιγμή προσπαθούσαμε να καταγράψουμε και να αναδείξουμε...
Ήταν μια πολύ σημαντική μορφή στο χώρο της ορθόδοξης θεολογίας. Βαθύτατος γνώστης της εκκλησιολογικής γραμματείας, επηρεασμένος από τις προσεγγίσεις του π. Ρωμανίδη βρέθηκε στον αντίποδα του εθνοφυλετισμού που σάρωσε της Ελλαδική Εκκλησία. Έκανε πράξη την καταδίκη του εθνοφυλετισμού στη ζωή της Εκκλησίας, όπως αποφασίστηκε από το Οικουμενικό Πατριαρχείο το 1872. Να σημειώσουμε ότι η τάση αυτή εμφανίστηκε πολύ πρώϊμα στις Σλαβικές Εκκλησίες, οι οποίες ανέπτυξαν έναν ιδιότυπο εθνικισμό. Αυτός ο εθνοφυλετισμός θα γενικευτεί την περίοδο της νεωτερικότητας και θα αποτελέσει τον κοινό τόπο στο σύγχρονο δυτικό κράτος. Στην ελληνική δε περίπτωση θα πάρει σάρκα και οστά την περίοδο της βαυαροκρατίας με την ανακήρυξη του Αυτοκέφαλου της Ελλαδικής Εκκλησίας. Ο π. Γεώργιος Μεταλληνός διαφωνούσε με τη σύσταση Εθνικών Εκκλησιών γιατί θεωρούσε ότι υπονόμευε τον πραγματικό χαρακτήρα τηςΟρθοδοξίας. Κατά συνέπεια ήταν αντίθετος με τη «δυτικοποίηση» (την εκφράγγευση της πίστεως και της Θεολογίας, όπως θα χαρακτηριστεί από άλλους θεολόγους) με την αναγωγή της τοπικής εκκλησίας σε καθαρά κρατική- εθνική εκκλησία. Την εξέλιξη, που έθετε στην Ορθόδοξη πίστηπλαίσια φυλετικά και εθνικιστικά, τη θεωρούσε αίρεση που αρνείται την καθολικότητα και συνεπώς την υπερεθνικότητα. Τις απόψεις του τις δημοσίευσε στο: πρωτ. Γ. Δ. Μεταλληνού, «Έθνος- εθνικισμός και ορθόδοξο φρόνημα», εκδ.‘Απόστολος Βαρνάβας’, Λευκωσία 1995.
