Γιάννης Αποστολίδης, Πρόεδρος Ευξείνου Λέσχης Θεσσαλονίκης
(Οι θέσεις που ακολουθούν είναι προσωπικές, όχι της ΕΛΘ)
Η έκφραση αυτή, μύθοι σεσοφισμένοι, είναι του Αποστόλου Πέτρου και σημαίνει παραμύθια με επίφαση σοφίας. Από τέτοια παραμύθια είναι γεμάτος ο λεγόμενος οργανωμένος Ποντιακός χώρος.
Μύθος σεσοφισμένος, με τον οποίο μας παραμυθιάζουν οι πολιτικοί, είναι η υπόσχεση ότι θα βάλουν το θέμα της Αναγνώρισης της Γενοκτονίας του Ποντιακού Ελληνισμού στην ατζέντα του Υπουργείου Εξωτερικών. Ξέρουν όμως ότι αυτό δεν πρόκειται να συμβεί, και ο λόγος είναι απλός: Η Ελλάδα, βλέποντας τη ραγδαία αύξηση της οικονομικής ισχύος της Τουρκίας και της επιρροής της στον διεθνή στίβο, βιάζεται να τακτοποιήσει τα μεταξύ τους προβλήματα πριν η διαφορά ισχύος μεγιστοποιηθεί σε βάρος της, και θέλει να το κάνει αυτό ειρηνικά, δεν είναι καιρός για πολεμικές τρέλες (άλλο το ότι καλού κακού πρέπει να ενισχύουμε το στράτευμα, διότι δεν ξέρεις τι γίνεται...), πολύ περισσότερο που το έτος 2032 δεν είναι μακριά, όταν οι μνημονιακοί δανειστές μας θα απαιτήσουν τα οψώνια των προμνημονιακών αμαρτημάτων μας, θα ζητήσουν τα λεφτά τους, και πρέπει η οικονομία της Χώρας να βρίσκεται σε σταθερή και αδιατάρακτη αναπτυξιακή ρότα, ώστε να μπορεί να πληρώσει όταν θα έρθει η ώρα των σπασμένων, να μην κλυδωνιστεί το καράβι τουλάχιστον μέχρι τότε, μέχρι το 2032, πόσο μάλλον να μην μπατάρει μέσα σε πολεμική σύρραξη.
Λοιπόν, τι λέτε, θα διαταράξει η κυβέρνηση, η οποιαδήποτε κυβέρνηση, την γαλήνη της Συμφωνίας των Αθηνών με την προβολή στους διεθνείς οργανισμούς και πρωτίστως στην Τουρκία του θέματος της Αναγνώρισης της Γενοκτονίας του Ποντιακού Ελληνισμού; Ούτε ένα στο εκατομμύριο! Αλλά τουλάχιστον ας μην μας παραμυθιάζουν... Ας μας πουν ευθέως, έστω και ξέροντας ότι θα μαυρίσουνε την ψυχή μας, ότι η εγγραφή της Αναγνώρισης της Γενοκτονίας στο θεματολόγιο της εξωτερικής πολιτικής, δεν πρόκειται να γίνει ποτέ των ποτών και πάντως όχι στο ορατό μέλλον.
Άλλωστε η γνωστή διχόνοια στον Ποντιακό χώρο βολεύει την πολιτική τάξη στο να μην ασχολείται σοβαρά με τον Ποντιακό χώρο, την διευκολύνει στο να μας παραμυθιάζει. Αυτό το έδειξε με τον πιο ειδεχθή τρόπο στο θέμα της οικογενειοκρατίας στην Παναγία Σουμελά, όπου στην δεκαετία του 2000 όλοι οι πολιτικοί αρχηγοί, μηδενός εξαιρουμένου, ό ίδιος ο τότε Πρόεδρος της Δημοκρατίας, ο αείμνηστος Κωστής Στεφανόπουλος, η ίδια η Επιτροπή Μορφωτικών Υποθέσεων της Βουλής, με την συναίνεση όλων των κομμάτων, υποσχέθηκαν ρητά και με τον πιο κατηγορηματικό τρόπο ότι θα καταργήσουν την οικογενειοκρατία, αλλά το αποτέλεσμα μηδέν, διότι παρενέβη και την στήριξε η Εκκλησία, που την προσκύνησαν όλοι και ξέχασαν τις υποσχέσεις με τις οποίες μας παραμύθιαζαν.
Έτσι, εδώ και 62 χρόνια, από τα 72 που πέρασαν από τότε που η Κοινότητα Καστανιάς με το αριθμ. 50/1952 Πρακτικό του Κοινοτικού Συμβουλίου παραχώρησε στο Σωματείο Παναγία Σουμελά 500 στρέμματα για την ανιστόρηση της Μονής Παναγία Σουμελά, η Διοίκηση του Σωματείου και του Προσκυνήματος βρίσκεται στα χέρια μιας οικογένειας, της οικογένειας Τανιμανίδη. Παρέκβαση: Ο πολύς Κάτων, στρατιωτικός και πολιτικός της αρχαίας Ρώμης, τελείωνε όλους τους λόγους του στη Σύγκλητο με την φράση, Η Καρχηδόνα πρέπει να καταστραφεί. Κι εγώ, ο πολύ πολύ κάτω του Κάτωνα, δεν θα πάψω να λέω με κάθε ευκαιρία ότι το καθεστώς της οικογενειοκρατίας Τανιμανίδη στην Παναγία Σουμελά πρέπει να καταλυθεί. Ανεξαρτήτως αξιοσύνης της οικογένειας, αυτό καθαυτό το γεγονός της τόσο μακροχρόνιας εξουσίας της, σκανδαλίζει αγρίως τον Ποντιακό χώρο. Και συμβαίνει αυτό με τις ευλογίες της Εκκλησίας! Κάθε πρωί ανάβω το καντύλι στο οικογενειακό εικονοστάσι, αλλά πολλές φορές βάζω στο νου μου το πρόβλημα της θεοδικίας, το ερώτημα δηλαδή, γιατί ο θεός επιτρέπει την αδικία. Αλλά στην προκειμένη περίπτωση δεν φταίει σε τίποτα ο καημένος ο Θεός, φταίει η ασύγγνωστη απερισκεψία, για να μην πω κάτι χειρότερο, των επί γης εκπροσώπων Του, της επίσημης Εκκλησίας, που συνεργεί στην αδικία κατά των Ποντίων, οι οποίοι βλέπουν το εθνικοθρησκευτικό Σύμβολό τους, την Παναγία Σουμελά, να διοικείται κατά τον πιο αυταρχικό τρόπο από μια οικογένεια.
Η Κοινότητα Καστανιάς παραχώρησε “με θυσίαν της” τα 500 στρέμματα στο Σωματείο Παναγία Σουμελά με σκοπό “την ίδρυσιν της ομωνύμου Μονής μετά των παραρτημάτων της”, την ίδρυση, δηλαδή, Μοναστηριού, βάζοντας τον μοναδικό όρο “να μην αποκλεισθώσιν τα ζώα των κατοίκων να διέρχονται εκ της εκτάσεως ταύτης των πεντακοσίων στρεμμάτων προς βόσκησιν”. Δεν ξέρω αν τηρείται ο περί βόσκησης όρος, ξέρω όμως ότι υποβόσκει πάντα ο κίνδυνος ανάκλησης της παραχώρησης αυτής της έκτασης, διότι Μονή, Μοναστήρι ουδέποτε ιδρύθηκε και ήδη από το 2014 ο μη ενοριακός ναός στο Βέρμιο είναι απλό Προσκύνημα, νομικό πρόσωπο ιδιωτικού δικαίου. Δυστυχώς, παρόλο που τα αμέσως μετά την παραχώρηση χρόνια η Μητρόπολη Βεροίας υποστήριζε ότι έπρεπε να ιδρυθεί κανονικό Μοναστήρι, κανονική κοινοβιακή ανδρική Μονή, όπως στην ιστορική Πατρίδα, υπήρξε δυστυχώς αντίδραση από το ίδιο το Σωματείο Παναγία Σουμελά, που παρέσυρε, δυστυχώς και πάλι δυστυχώς, και τον υπόλοιπο Ποντιακό χώρο και επιλέχθηκε η ίδρυση νομικού προσώπου δημοσίου δικαίου με την μορφή Ιδρύματος. Μέγα, ιστορικό λάθος! Άν είχε ιδρυθεί Μοναστήρι με τα “παραρτήματά του”, όπως πρόβλεπε η παραχώρηση της έκτασης, θα γινόταν το Βέρμιο ακτινοβόλο κέντρο ποντιακής ισχύος, στα “παραρτήματα” θα λειτουργούσαν πολιτιστικοί και κοινωνικοί φορείς..., και πόσα και πόσα άλλα. Το Ίδρυμα, που επιλέχθηκε, από το 2014 είναι ένα απλό Προσκύνημα, νομικό πρόσωπο ιδιωτικού δικαίου το οποίο εξουσιάζει μια οικογένεια και δεν αποκλείεται στο μακρινό έστω μέλλον, όταν θα προχωρήσει η άμβλυνση του θρησκευτικού φρονήματος, το “ιδιωτικού δικαίου” Προσκύνημα να γίνει... ιδιωτικού συμφέροντος, να επιπέσουν λυμεώνες και να το κάνουν καθαρά ιδιόκτητο (η τάση ιδιωτικοποίησης οργιάζει...), για να διαρπάξουν τις προσόδους της δήθεν “Ιεράς Μονής”, του δήθεν “Μοναστηριού”. Λέω, δεν αποκλείεται. Στη δεκαετία του ‘60 κανένας δεν φανταζόταν ότι το ΄Ιδρυμα δημοσίου δικαίου θα γινόταν Προσκύνημα ιδιωτικού δικαίου, και όμως έγινε. Τον κίνδυνο διαρπαγής μοναστηριακών προσόδων τον είχε προβλέψει και πατάξει ο ....Οθωμανικός Κανονισμός περί Μοναστηρίων (!), που όριζε στο άρθρο 5: “Επ’΄ ονόματι μοναστηρίου, εγκαταλελειμένου προ πολλών ετών και κατερημωμένου, ούτε η Μεγάλη Εκκλησία ούτε ο κατά τόπον αρχιερεύς δύναται να ονομάση ηγούμενον. Και επειδή δεν επιτρέπεται ίνα, δυνάμει του τίτλου τούτου δια ραδιουργιών λαμβανομένου, σφετερίζωνται αι μοναστηριακαί πρόσοδοι, ο επί ψιλώ ονόματι τοιούτος ηγούμενος ακυρούται”. Σήμερα η Μονή Παναγία Σουμελά στον ιστορικό Πόντο είναι “εγκαταλελειμένος και κατερημωμένος” ερειπιώνας. Μοναστήρι δεν υπάρχει, ούτε στο Βέρμιο ούτε στον Πόντο και η ονομασία τού εδώ Προσκυνήματος Παναγία Σουμελά ως “Ιερά Μονή” κατά την ιδρυτική επωνυμία της, που τώρα και αυτή καταργήθηκε, ήταν ψευδώνυμη, η Παναγία Σουμελά του Βερμίου ήταν “ψιλώ ονόματι” “Ιερά Μονή”, Μοναστήρι, και τώρα στην πραγματικότητα είναι “ιδιωτικό”, ιδιωτικού δικαίου Προσκύνημα, ναός δηλαδή “ιδιωτικός” που απλά διετέθη “έκπαλαι” στη δημόσια λατρεία, με τις προσόδους του εκτεθημένες σε διαρπαγή από κάποιους πού, ό μη γένοιτο, μπορεί αύριο μεθαύριο να γίνουν Διοικητικό Συμβούλιο, να γίνουν δηλαδή με ραδιουργίες κάποιοι αρπαλέοι άνθρωποι “ηγούμενοι” του Προσκυνήματος, τη στιγμή μάλιστα που το νομικό καθεστώς του είναι ό,τι πρέπει για ραδιουργούς, διότι το μεν Προσκύνημα έχει έναν τραχύ, τυραννικού χαρακτήρα Κανονισμό Διοίκησης (262/2014) το δε Σωματείο έχει ένα Καταστατικό που μετά τη τροποποίησή του το 2005 περιέχει διατάξεις που κάνουν κάθε δημοκρατικό πολίτη να ανατριχιάζει όταν τις διαβάζει.
Μέχρι πότε θα ανεχόμαστε αυτήν την κατάσταση; Και η μεν Πανελλήνια Ομοσπονδία Ποντιακών Σωματείων, ΠΟΠΣ, δεν πρόκειται φυσικά να συναισθανθεί το καθήκον της, αφού είναι πιστή θεραπενίδα του καθεστώτος της οικογενειοκρατίας... Αλλά η ΠΟΕ, η Παμποντιακή Ομοσπονδία Ελλάδας; Μέχρι πότε θα αδρανεί; Η κατάλυση της οικογενειοκρατίας στην Παναγία Σουμελά αποτελεί καταστατικό σκοπό της. Τον εγκατέλειψε; Ας μας το πει! Στην ίδρυσή της η ΠΟΕ είχε 450 σωματεία. Τί περιμένει; Να γίνουν τα σωματεία 50 με την διαρροή όσων απογοητεύονται από την ανοχή της οικογενειοκρατίας; Κατά τη γνώμη μου πρέπει η ΠΟΕ να προχωρήσει σε μια επίσημη, αλλά τελεσιγραφική πρόσκληση προς την ΠΟΠΣ για συγχώνευση των δύο Ομοσπονδιών, στη βάση της κατάργησης, με την ενιαία δυναμική τους, της οικογενειοκρατίας στο εθνικοθρησκευτικό σύμβολο της Παναγίας Σουμελά. Είχα κάποτε πιο μετριοπαθή άποψη... Αν όμως, όπως δυστυχώς προβλέπεται, η ΠΟΠΣ το αρνηθεί, πρέπει πλέον η ΠΟΕ να προχωρήσει μόνη της σε νόμιμες ενέργειες προς όλες τις κατευθύνσεις, με παραστάσεις στις Αρχές, διαφώτιση της κοινής γνώμης, με κινητοποιήσεις των σωματείων μας και των προσώπων και φορέων κοινωνικής και πολιτικής επιρροής, ακόμη και με συμβολική κατάληψη των “εγγυήτριων δυνάμεων” της οικογενειοκρατίας, της Αρχιεπισκοπής Αθηνών και της Μητρόπολης Βεροίας. Να το κάνουμε και αυτό αδίστακτα! Αν δεν καταλαβαίνουμε το τι σημαίνει να κατέχει μια οικογένεια τη διοίκηση του Συμβόλου ενός ολόκληρου λαού, τότε ως ΠΟΕ, ως φορέας οργάνωσης του Ποντιακού λαού, δεν αξίζουμε τίποτα.
Η Παναγία της Τήνου θα είχε την τύχη της Παναγίας Σουμελά, θα ήταν και αυτή ένα απλό Προσκύνημα ιδιωτικού δικαίου, θα είχε καταργηθεί ο νόμος 349/1976 που ορίζει το δημοκρατικό καθεστώς λειτουργίας και διοίκησής της, αν δεν μπουγέλωναν οι Τήνιοι, το 2014, τον αγαθό Δεσπότη τους πάνω στα σκαλιά της εκκλησίας…
Θεός φυλάξοι, μη γένοιτο και σ’ εμάς τέτοιο βάρβαρο περιστατικό, αλλά ας βρεθούν επιτέλους πολιτισμένοι, νόμιμοι αλλά δραστικοί τρόποι για να πεισθούν η μεν Εκκλησία ότι στηρίζοντας την οικογενειοκρατία υπηρετεί μιαν άδικη υπόθεση η δε Πολιτεία ότι καιρός είναι να πάψει να μας παραμυθιάζει. Η οικογενειοκρατία στην Παναγία Σουμελά πρέπει να καταλυθεί!
